Chất thải màu xanh tại Vĩnh Long: Chưa cần thanh kiểm tra đã “đổ thừa” cho amiang

Ngày 05/02/2020, báo Tuổi trẻ Online đã đăng tải bài viết về những chất thải màu xanh đậm, có mùi hôi khó chịu được đồn đoán là amiang tại thị xã Bình Minh, tỉnh Vĩnh Long.

Gieo rắc nỗi sợ hãi về sợi amiang

Những ngày đầu tháng 2, những điểm chôn lấp loại chất thải có màu xanh đậm xuất hiện tràn lan dọc ven đường xóm làng, quốc lộ và các khu dân cư tại thị xã Bình Minh của tỉnh Vĩnh Long đã được phản ánh trên báo Tuổi trẻ Online. Đáng chú ý, mặc dù chưa có hoạt động thanh kiểm tra của chính quyền địa phương để xác định rõ nguồn gốc của loại chất thải “giấu tên” này nhưng phóng viên đã vội vã dẫn lời của một công nhân xây dựng thuộc Công ty Tỷ Bách để tạm quy kết đó bột amiang. Chưa hết, việc đăng tải đoạn phỏng vấn về mối nguy hại của amiang của ông Lữ Quang Ngời – Chủ tịch UBND tỉnh Vĩnh Long cũng đã gieo rắc nỗi hoang mang, sợ hãi vào cộng đồng dư luận không chỉ của địa phương mà còn cả những người dân trên cả nước.

Đây được xem là cách làm báo thiếu cẩn trọng, vội vã kết tội và đổ thừa cho amiang.

Có phải là mũi tên nhắm đến ngành tấm lợp?

Trên thực tế, amiang từ lâu đã được chia thành 2 nhóm gồm amphibole (amiang màu) và serpentine (amiang trắng). Trong khi nhóm sợi amiang màu đã cấm sử dụng trên toàn thế giới vì độ độc hại thì những sợi amiang trắng, với khả năng sử dụng an toàn vẫn đang được sử dụng rộng rãi trên toàn thế giới vì sở hữu những tính chất cơ lý nổi trội mà chưa một loại sợi tự nhiên hay nhân tạo nào có thể thay thế được.

Tại Việt Nam, Chính phủ cũng chỉ cho phép sử dụng duy nhất nhóm sợi amiang trắng dưới những quy tắc an toàn và có kiểm soát. Bên cạnh những sản phẩm như má phanh, vật liệu cách nhiệt, tấm lợp fibro xi măng hiện là ngành sản xuất sử dụng nhiều amiang trắng nhất tại nước ta với số lượng lên đến 90% theo báo cáo của Bộ Xây dựng.

Vì vậy, việc tung tin đồn những bãi chất thải màu xanh là amiang trong khi chưa có xác minh từ cơ quan chức năng, phải chăng là mũi tên nhắm đến những ngành đang sử dụng amiang nói chung và ngành sản xuất tấm lợp fibro xi măng nói riêng?

Khả năng là amiang thải từ nhà máy tấm lợp bằng 0

Hiện nay, amiang trắng là ngành nghề kinh doanh có điều kiện ở tại Việt Nam, trong đó các doanh nghiệp đều phải tuân theo những quy định về sử dụng an toàn và có kiểm soát. Với riêng ngành tấm lợp fibro xi măng, các cơ sở sản xuất đều đang áp dụng công nghệ khép kín với nước tuần hoàn và chất thải rắn được tái sử dụng, không có dạng chất thải màu xanh đậm như được đưa tin trong bài báo.  

Đồng thời, theo ghi nhận của Hiệp hội Tấm lợp Việt Nam, hiện Vĩnh Long cũng chưa có cơ sở sản xuất tấm lợp nào có sử dụng amiang trắng trong quy trình sản xuất. Vì vậy, tổ chức đại diện cho toàn thể doanh nghiệp ngành tấm lợp fibro xi măng này cũng đã có Công văn số 06/CB-HHTLVN ngày 12 tháng 02 năm 2020 gửi báo Tuổi trẻ Online cùng Chủ tịch UBND tỉnh Vĩnh Long để đề nghị xác minh và làm rõ chất thải màu xanh đậm tại thị xã Bình Minh, tỉnh Vĩnh Long và đăng tin cải chính.